De Denker

Rob Cerneüs , 2016 , Amsterdam

Maximaal eens per twee jaar reikt de Stichting Cenootschap eventueel een prijs uit voor een persoon die zich op bijzondere wijze heeft onderscheiden op het gebied van promotie en of stimulering van de kunst in zijn algemeenheid.

De kandidaten worden genomineerd door de cenoten, leden van het Cenootschap. De winnaar wordt uiteindelijk door stemming gekozen. De prijs bestaat uit een beeld, getiteld ‘De Denker’ van Rob Cerneüs. Telkens geeft Rob Cerneüs daar zijn specifieke en herkenbare “touch of vingerprint” aan.

Zaterdag 2 april 2016 werd het beeld ‘De Denker’ uitgereikt aan prof. dr. Hans Clevers, research directeur bij het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie.

Na zijn artsexamen in 1984 te Utrecht en promotie in 1985 volgde hij een postdoctorale opleiding aan de Harvard Universiteit te Boston USA.

In 1991 werd hij hoogleraar immunologie aan het Universitair Medisch Centrum te Utrecht (UMCU). In 2002 werd hij hoogleraar genetica aan het UMCU. Van 2002 tot 2012 was hij directeur van het Hubrecht Instituut voor de ontwikkelingsbiologie en het stamcelonderzoek van de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW). Hij constateerde vele overeenkomsten tussen de normale vernieuwing van het darmepitheel en de pathogenese van het darmcarcinoom. In juni 2012 volgde hij Robert Dijkgraaf op als president van de KNAW en heeft hij vervolgens in 2014 de Academie voor Kunsten in de KNAW doen herintreden. In het verleden was het de liberale staatsman J.R. Thorbecke, gepromoveerd letterkundige (1798 -1872), die wegens noodzakelijke bezuinigingsmaatregelen de wetenschap, de kunst en cultuur deed verschralen. Het in 1808 opgerichte Koninklijk-Nederlandsche Instituut van Wetenschappen, Letterkunde en Schoone Kunsten te Amsterdam gehuisvest in het Trippenhuis aan de Kloveniersburgwal telde 90 leden. Door de drastische bezuinigingen had het Instituut nauwelijks een bestaansrecht. Echter na forse weerstand van met name de natuurwetenschappers liet Thorbecke in oktober 1851 koning Willem III een Koninklijk Besluit tekenen waarbij het Instituut werd opgeheven en een vernieuwde Koninklijke Academie voor alleen Natuurwetenschappers werd opgericht. Het is de verdienste van Hans Clevers, dat hij de KNAW in 2014 heeft gecompleteerd tot zijn oorspronkelijke samenstelling door de herintreding van de ‘Schoone Kunsten’, de Academie van Kunsten. Na zijn aftreden als president van de KNAW, zette hij zijn onderzoekswerk voort aan het Hubrecht Instituut en in 2015 werd hij benoemd tot research directeur bij het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie. Het beeld ‘De Denker’ dat Rob Cerneüs voor Hans Clevers heeft gehakt symboliseert de overeenkomst tussen wetenschapper en kunstenaar; beiden hebben de hoogste hiërarchische ideeën onder de ‘pet’ geconcipieerd en met een sublieme inspiratie leidt dit tot descriptie en vormgeving. Het beeld werd Hans Clevers overhandigd door de voorzitter van het Cenootschap, Puck Hulstaert en de kunstenaar Rob Cerneüs. Vervolgens opende Frits Sissing de overzichtstentoonstelling in de Grote Kerk te Monnickendam.

 

« of 7 »

 

  • Rob Cerneüs
  • Standbeeld
  • Steen
  • 32 x 67,5 cm

Rob Cerneüs liet zich voor deze beelden inspireren door de legendarische Denker van de Franse beeldhouwer Auguste Rodin (1840-1917).
Deze Denker maakte oorspronkelijk deel uit van de beeldengroep De Poort van de Hel. Rodin had zich voor de uitbeelding van de hel gebaseerd op het epische gedicht La Divina Commedia van de 13e eeuwse Dante Alighieri. Bovenaan de hellepoort plaatste Rodin een zittende figuur van de dichter Dante, die zijn eigen schepping van de hel overdacht.

De Poort van de Hel betekende niet alleen Rodins doorbraak als kunstenaar, maar het werd ook zijn levenwerk. Gedurende 37 jaar bleef hij aan het geheel werken, maar isoleerde ook figuren uit de beeldengroep en maakte er zelfstandige beelden van. Zo kennen we de verdoemde minnaars Paolo en Francesca als De Kus, en de zittende Dante diende als model voor De Denker.
Van het beeld bestaan meerdere exemplaren. Eén ervan markeert het graf van Rodin in Meudon.

Cerneüs gebruikte het beeld van Rodin,  één van zijn grote voorbeelden, weliswaar als uitgangspunt, maar heeft er een geheel eigen draai aan gegeven. Bovendien maakte hij voor iedere prijswinnaar een ander beeld.

2001 – Ruud Vreeman

Deze robuust ogende Denker is bewust primitief, en daarmee vergelijkbaar met sculpturen zoals beeldhouwers aan het begin van de 20ste eeuw maakten, onder de indruk van de spontaniteit en kracht van niet-westerse houten beelden.
Ook dit beeldje lijkt van hout, maar schijn bedriegt. Het is van brons, gegoten in de mal van een houten beeld. Daardoor is de structuur van het hout zichtbaar gebleven. Dankzij een bruin patina wordt de illusie van hout versterkt.

2003 – Jan Berkhout

In dit beeldje is de Denker gereduceerd tot een compacte, gesloten figuur. Wie er recht voor staat, ziet enkel de sterk gestileerde armen en benen. Als een scherm waarachter de Denker zich verstopt; alleen met zijn gedachten.

2008 – Feike Wassenbergh

Door subtiele variaties in de houdingen van zijn Denkers, geeft Cerneüs ze een andere emotionele lading.  Deze Denker is even compact als de voorgaande, maar met het hoofd op de armen gelegd lijkt het denken eerder treuren.

2011 – Ernst Veen

Sinds de eerste versie van De Denker heeft Cerneüs zijn ontwerpen steeds verder gestileerd en geabstraheerd. Waar bij de voorgaande beeldjes de zittende houding van de figuur nog goed te onderscheiden was, lijken de verschillende lichaamsdelen in dit beeld bijna zelfstandige abstracte vormen gerworden.

 

 

2016 – Hans Clevers

Na zijn sterk geabstraheerde Denker voor Ernst Veen, komt dit beeldje als een verrassing: Cerneüs keert weer terug naar een veel figuratiever ontwerp, waarbij zelfs een prominent detail, een frivole hoed, niet mag ontbreken.

2001 – Ruud Vreeman

Deze robuust ogende Denker is bewust primitief, en daarmee vergelijkbaar met sculpturen zoals beeldhouwers aan het begin van de 20ste eeuw maakten, onder de indruk van de spontaniteit en kracht van niet-westerse houten beelden.
Ook dit beeldje lijkt van hout, maar schijn bedriegt. Het is van brons, gegoten in de mal van een houten beeld. Daardoor is de structuur van het hout zichtbaar gebleven. Dankzij een bruin patina wordt de illusie van hout versterkt.

2003 – Jan Berkhout

In dit beeldje is de Denker gereduceerd tot een compacte, gesloten figuur. Wie er recht voor staat, ziet enkel de sterk gestileerde armen en benen. Als een scherm waarachter de Denker zich verstopt; alleen met zijn gedachten.

2008 – Feike Wassenbergh

Door subtiele variaties in de houdingen van zijn Denkers, geeft Cerneüs ze een andere emotionele lading.  Deze Denker is even compact als de voorgaande, maar met het hoofd op de armen gelegd lijkt het denken eerder treuren.

2011 – Ernst Veen

Sinds de eerste versie van De Denker heeft Cerneüs zijn ontwerpen steeds verder gestileerd en geabstraheerd. Waar bij de voorgaande beeldjes de zittende houding van de figuur nog goed te onderscheiden was, lijken de verschillende lichaamsdelen in dit beeld bijna zelfstandige abstracte vormen gerworden.

 

 

2016 – Hans Clevers

Na zijn sterk geabstraheerde Denker voor Ernst Veen, komt dit beeldje als een verrassing: Cerneüs keert weer terug naar een veel figuratiever ontwerp, waarbij zelfs een prominent detail, een frivole hoed, niet mag ontbreken.